Bodrum Belediye Başkanı Tamer Mandalinci, belediyenin mali durumunun iyileştiğini, maaşların ve kamu borçlarının düzenli ödendiğini açıkladı. Ancak aylık ödeme rakamlarının paylaşıldığı meclis konuşmasında, yıllık gelirlerin zorunlu giderler, borçlar, faizler ve yatırımlar arasındaki dağılımı ortaya konulmadı.

Bodrum Belediyesi’nin Ekim ayı olağan meclis toplantısında konuşan Belediye Başkanı Tamer Mandalinci, tasarruflar ve borçların taksitlendirilmesi sayesinde belediyenin önünü daha rahat görebildiğini söyledi. Temizlik araçlarının kiralama süresinin 32 aydan 18 aya indirilmesini de bu gelişmelerle açıkladı.

Mandalinci’nin açıklamaları, belediyenin ödeme düzenine ilişkin bilgiler içeriyor. Ancak mali iyileşmenin boyutunu değerlendirmek için yıllık bütçenin ve gerçekleşen harcamaların birlikte görülmesi gerekiyor.

İki ödeme kaleminin yıllık karşılığı 3,3 milyar lira

Mandalinci, belediyenin aylık net maaş giderinin 155 milyon lira olduğunu belirtti. SGK ve vergi dairesine toplantıdan bir gün önce toplam 120 milyon lira ödendiğini açıklayarak, her ay bu tutarda ödeme yapılacağını ifade etti.

Açıklanan tutarlar 12 ay boyunca aynı düzeyde devam ederse net maaş giderinin yıllık karşılığı 1 milyar 860 milyon liraya, yapılandırma ödemelerinin karşılığı ise 1 milyar 440 milyon liraya ulaşıyor. Yalnızca bu iki kalem toplam 3 milyar 300 milyon lira ediyor.

Bu hesap, belediyenin toplam giderini göstermiyor. Net maaş dışında kalan personel yükleri, hizmet alımları, araç kiralamaları, akaryakıt, enerji, bakım ve yatırım harcamaları da yıllık mali tabloda yer alıyor.

Ayrıca aylık 120 milyon liralık ödemenin ne kadarının borç anaparası, ne kadarının faiz ve gecikme yükü olduğu konuşmada açıklanmadı.

Borç ödendikten sonra Bodrum’a ne kalıyor?

Belediyenin mali durumunu belirleyen temel mesele, yıllık toplam gelirden zorunlu giderler ve borç ödemeleri çıktıktan sonra hizmetlere ve yatırımlara ayrılabilecek kaynak.

Mandalinci, yapılandırmanın ardından merkezi idare payından aylık yaklaşık 80–85 milyon lira gelir beklediklerini söyledi. Ancak bu pay belediyenin gelirlerinin yalnızca bir bölümünü oluşturuyor. Dolayısıyla tek başına bu rakam üzerinden bütçe açığı veya fazlası sonucuna varılamaz.

Değerlendirme yapılabilmesi için belediyenin kendi gelirleriyle birlikte toplam gelir beklentisinin, tahsilat gerçekleşmelerinin ve bütün gider yükünün açıklanması gerekiyor.

Araç yatırımının finansmanı nasıl sağlanacak?

Mandalinci, 2027’nin ilk çeyreğinde temizlik hizmetleri için 200–250 milyon liralık araç yatırımı hedeflediklerini bildirdi. Yatırımda öz kaynakların kullanılacağını, uygun görülmesi halinde kredi desteğine de başvurulabileceğini söyledi.

Bu hedefin bütçedeki karşılığı ise konuşmada ayrıntılandırılmadı. Araç yatırımının ne kadarının mevcut gelirlerden, ne kadarının yeni borçlanmadan karşılanacağı; kredi kullanılması halinde anapara ve faiz ödemelerinin gelecek yıllara getireceği yük açıklanmayı bekliyor.

EKAP açıklaması bütçe tablosunun yerini tutmuyor

Mandalinci, doğrudan teminlerin ve ihalelerin EKAP üzerinden herkese açık ve şeffaf biçimde yapıldığını da ifade etti.

Ancak alımların bir sistem üzerinden yürütüldüğünün belirtilmesi, yıllık bütçenin nasıl kullanıldığını tek başına göstermiyor. Alımın kapsamı, miktarı, bedeli ve gerçekleşen hizmetin yurttaş tarafından izlenebilmesi; harcamaların bütçe hedefleriyle karşılaştırılabilmesi gerekiyor.

Bütçede şeffaflık, kesin hesapta hesap verebilirlik

Toplantıda 2027 yılı bütçe ve performans programı taslakları Plan ve Bütçe Komisyonu’na gönderildi. Bu süreçte açıklanması gereken, yalnızca bütçenin toplam büyüklüğü değil; gelirlerin yatırımlara, zorunlu hizmetlere, personel giderlerine, kamu borçlarına ve faizlere nasıl dağıtılacağı.

Hesap verebilirlik ise uygulama sonuçlarında ortaya çıkıyor. Önceki yılın bütçesinde ne hedeflendiği, ne kadar gelir toplandığı, hangi işlere ne kadar harcandığı ve hangi yatırımların gerçekleştirilemediği karşılaştırmalı olarak görülebilmeli.

“Tasarruf sağladık” açıklamasının somut karşılığı; tasarrufun tutarı, hangi giderlerden sağlandığı ve Bodrum’a hangi hizmet veya yatırım olarak döndüğüdür. Belediyenin mali iyileşmesini değerlendirebilmek için bu tablonun bütçe, gerçekleşme ve kesin hesap verileriyle kamuoyuna sunulması gerekiyor.